Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland
Daahir Rayaale Kaahin ayaa si kulul kaga jawaabay edeyn
uu gudoomiyaha Wakiiladda Somaliland u jeediyay,taas oo
xambaarsaneed inuu Madaxweyne Rayaale diiday hindisahii
lagu doonayay in la isku hor fariisiyo isaga iyo
hogaamiyaasha Xisbiyadda Mucaaradka Somaliland ee
Kulmiye iyo Ucid.
Madaxweyne Reyaale oo Wareysi dheer
siiyay BBC Somali waxaa uu ku dooday in labada Gudoomiye
Xisbi Mucaarid ay eegayaan kursiga Madaxweynenaha iyo ku
xigeenkiisa,wuxuuna su-aal isweydiin mudan ka dhigay
sababta diiday inay ka hadlaan 371 Xildhibaan ee Golaha
Deegaanka ee ay mudadii xilkoodu ka dhamaatay December.
Madaxweyne Rayaale oo qaab ay caro ka muuqata ugu
jawaabayay Mudane Gudoomiyaha Wakiiladda Somaliland Amb
Cabdi Raxmaan Cirro wuxuu yiri"Marka ugu horeysa
Gudoomiyaha Golaha Wakiilladu 25 Cisho ayuu
dhexdhexaadin ka waday labada Xisbi ee Mucaaridka [KULMIYE
iyo UCID] iyo Xukuummada aniga oo u xilsaaray todoba
Wasiir inay xidhiidhkaa ka shaqeeyaan, run ahaantii shan
iyo labaatanka Cisho gudoomiyaha Golaha Wakiilladu wax
natiija iyo afgarada oo uu ka keenay habayaraatee ma
jirto,waxaan ula jeedaa inay sharciga ogolaanayaan iyo
Dastuurka labada Xisbi ogolaanayan haba yaraatee midna
kamuu keenin."
Dahir Rayaale Kaahin wuxuu hogaamiyaasha Mucaaradka ku
eedeyay inay had iyo jeer ku dhegan yihiin sharci maaha
golaha guurtida.
"Iyaga oo markastaba ku dhegenaa
Guurtidu Dastuuri maaha, waxa ay soo saaraana sharci
maaha. Jimcihii ayaan arkay 1:30 duhurnimo Gudoomiyaha
Golaha Wakiilladu waxaan idhi shan iyo labaatan Cisho
ayaad waday hawshan wax natiijo oo afgarad ahina oo aad
ka soo saartay ma jirto, waxaan jecelnahay mar hadaanad
wax afgarada oo aad ka soo saartay aanu jirin hawshaa
inaad intaa ku joojiso"
Madaxweyne Dahir Rayaale waxaa uu
dhinaca kale xusay inay is arkeen madaxda Xisbiyadda iyo
metelayaashooda.
"Bilowgii Faysal Cali Waraabe waan arkay oo isaga
Gudoomiye Cirro
ayaa ii keenay oo waan arkay, laba Cisho
ka hor waxa ii yimi oo aan arkay Academic oo Axmed
Siilaanyo soo arkay oo balan iiga soo qabtay in habeen
hore ay ila kulmaan, taasna Axmed Siilaanyo isaga ayaa
diiday kulankii aanu yeelan lahayn" ayuu yidhi
Madaxweynaha Somaliland Md. Daahir Rayaale Kaahin.
Madaxweyne Rayaale oo ka hadlayey sababta uu u diiday
inay isa soo hor fadhiistaan labada Gudoomiye Xisbi
Mucaarid waxa uu yidhi "Shalay Subax ayuu ii yimi
Gudoomiyaha Golaha Wakiilladu waxa uu I yidhi waxaan ku
keenayaa labadii gudoomiye, Waxaan I dhi mid hore ayaan
u arkay midna Xalay ayuu diiday balankii aanu lahayn,
ninka Xalay I diiday saaka la kulan wax aan ku qancayo
maaha"
Dahir Rayaale ayaa iska fogeeyay eedeyn
la xiriirtay inuu u dhaqmayo sida ruux sharciga ka
sareeya ,wuxuuna sheekada nuucaasa ku riixay
hogaamiyaasha Xisbiyadda Mucaaradka.
"Horta Sharciga iyagaa Mucaaridku leh waanu ka
weynahay, anagu ma lihin waanu ka weynahay, waayo
dastuurku waxa uu qorayaa Madaxweyne iyo Madaxweyne
Kuxigeen la doortay ayaa annaga na bedelaya, meel
banaanaanaysaa oo bilaa doorasho lagu imanayo ma jirto,
cida dastuurka diidan ayaa sharciyada dalkana
diidan"ayuu yidhi Rayaale.
Md. Rayaale waxa uu ku eedeeyey labada Xisbi Mucaarid
inay diidan yihiin sharciyada dalka u taala inay u
hogaansamaan, isaga oo arrinta ka hadlayana waxa uu
yidhi "Annaga [Xukuummada] iyo Xisbiyadu wax alla
wax aanu isku haysano oo aan ku qanacsanay ma jirto,
waxaan u arkaa inay diidan yihiin sharciyadii dalka inay
u hogaansamaan"
Madaxweyne Reyaale wuxuu difaacay mudo
kordhinta halksano ee golaha guurtida u
biiriyeen,wuxuuna sheekadaas gaashaan uga dhigay
erayadaan:
"Laba jeer oo hore ayey dhacday oo la kordhiyey oo
ay joogeen oo ay Xisbiyo ahaayeen, markii aan
doorashadii hore galaynay ee ay komiishanka
doorashooyinka qaranku soo qoreen inaan doorashada la
qaban kareyn kamay murmin, maanta maxay uga murmayaan."
Dahir Reyaale wuxuu qiil siyaasadeed u sameeyay in isaga
iyo ku xigeenkiisa oo qura ay bartilmaameedsanayaan
xisbiyada Mucaaradka wuxuuna taas marqaati kaga dhigay
in golaha degaanka waqtigii ka dhamaaday ayna ka
aamuseen.
"Markay Axmed Siilaanyo iyo Faysal ka hadlayaan
aniga [Rayaale] iyo Madaxweyne Kuxigeenka oo kaliya 371
xildhibaan ee degaanada ayaa jira oo ay December 2007 ka
dhamaatay maxay u odhan waayeen kuwaasina way ka
dhamaatay"
"Markaa labada nin [Faysal iyo Axmed Siilaanyo]
kursiga Madaxweynaha iyo kuxigeenkiisa ayey
dawladnimadii qaranka oo han u yaqaanaan." Ayuu
isku difaacay Madaxweyne Rayaale.
Mar la weydiiyey Madaxweyne Rayaale maxaa Xala maadaama
labadiina dhinac is mariwaydeen, talaabada aad
qaadaysaana waa maxay? Wuxuu qaab siyaasadeysan uga
jawaabay:
" Waxaan aaminsanahay inaynu
sharciga u hogaansano, aniga Madaxweynihii ah iyo iyaga
oo Axsaabta Qaranka ah iyo dhamaan hay’adaha dawladu
iyo wadanka oo dhan in shuruucda aanu ixtiraamno,
sharcigaa aanu dhiganay ayaa ina kala wadaya muran inama
kala wadayo, arrinta meesha taagana waa arrin murana oo
aan sharciyad ku dhisnayn ayaanu leenahay"
Mar uu Rayaale ka hadlayey banaan baxyo salmiya oo ay
sameeyan karan taageerayaasha Xisbiyada Mucaaridku waxa
uu yiri
"Isu soo bax aan sharciyada loo
marin ninkii isku soo baxa denbi ayuu galayaa talaabo
sharciyaana laga qaadayaa"
Mar iyana la weydiiyey Su’aal ahayd, Xisbiga KULMIYE
waxa uu ku cawday inaad Xidhxidheen dad badan oo ka
tirsan Madaxda Xisbigaasi, dabadeedna markii danbe la
sii daayey oo aan waxba lagu helin? Waxa uu ku jawaabay
oo uu yiri" Dawladu iyadaa dulqaad badan, nin aan
denbi gelina dawladu ma xidho waa warkii ay awalba
sheegi jireen waxkastiba been ayey ka sheegaan waanan
isla ognahay taa"
Gudoomiyaha Golaha Wakiiladda Somaliland
Amb Cabdi Raxmaan Cirro ayaa Madaxweyne Reyaale ku
eedeyay inuu diiday kulan uu la yeesho Xisbiyadda
Mucaaradka wuxuuna dhinaca kale xusay in deeqbixiyaasha
Caalamka ay arrintaas darteed u joojiyeen lacagtii
doorashooyinka diiwaangelinta dadweynaha oo dhameyd
sideed Milyan dollarka Mareykanka.
Isqab qabsiga iyo colaada Warbaahinta ee
u dhaxeeysa Madaxda sare ee Jamhuuriyadda Somaliland
ayey dad badan u arkaan mid halisteeda leh oo aan ku
qotomin xilli munaasibada maadama ay jiraan cadaw badan
oo diidan horumarka Somaliland iyo isku duubnida ay
muujiyeen 17-kii sano ee la soo dhaafay
